DAĞDAKİ VAAZ SERİSİ (6)
HRİSTİYAN’IN İBADETİ
VERMEK, DUA VE ORUÇ
Bu çalışmamızda İsa Mesih ibadet hakkında konuşur. O zaman biz de bu çalışmaya kısa bir ibadet zamanı yaparak başlayabiliriz.
Önce okuduğumuz parçada geçen Rab’bin Duası olarak da bilinen ilahiyi birlikte söyleyelim. Sonrasında kilisemiz, bu toplantı ve dua etmek istediğiniz bir konuda birlikte dua edelim.
Tanrı’yı Yüceltelim Kitabında 269. İlahi- Ey Göklerdeki Babamız ilahisini birlikte söyleyelim, sonra metnimizi okumaya devam ederiz.
Ey göklerdeki Babamız,
Kutsal olsun Senin adın.
Krallığın gelsin Senin!
Gökte yerde arzun olsun.
Gündelik ekmeğimizi
Bugün bize sağla yine.
Bize borçlu olanları
Affettik biz, Sen de bizi
Aynen öyle, affet yine.
Bizi koyma denenmeye.
Kurtar bizi kötülükten,
Kurtar bizi kötülükten.
Çünkü krallık ve kudret
Yücelikler hep Senindir
Sonsuzluktan sonsuza dek. Amin
GÖSTERİŞ KÜLTÜRÜ VE İBADETİMİZ
Aşağıda Erol Göka’nın kitabı“Gösteriş ve Şatafat, Türk’ün Şanından mıdır?” bölümünden kısa bir alıntı bulacaksınız. Bu alıntıyı yüksek sesle okuyalım ve soruları aramızda konuşalım.
“Türk grup davranışının en belirgin özelliklerinden birisi nedir? diye sorulsa, hemen “gösteriş ve şatafat düşkünlüğü” diye cevap veririm... Binbir model arabaların doldurduğu yollarımız, giyim kuşamdaki marka merakımız, şehirlerimizin caddelerinde herkese şan olsun diye gezinen düğün alayları, sünnet merasiminden parti toplantılarına hiç susmayan davul zurnalar, övünç vesilesi yolladığımız okullara ödenen paralar, yazlığımızın oda sayısı, köklerini ta nerelere kadar uzatmaya çalıştığımız soyumuz.”
(Erol Göka; Türk Grup Davranışı; sf 57. Aşina Kitaplar, İstanbul)
Yazarın anlattığı durumları etrafımızda muhakkak görmüşüzdür. Toplumumuzda gösteriş kültürüyle ilgili başka davranışlar buluyor musunuz? Bazılarına örnekler vererek paylaşır mısınız? Ondan sonra diğer soruya geçeriz.
Bu gösteriş kültürü kişisel ya da toplu ibadetimizi nasıl etkileyebilir? Bugün çalışacağımız ayetlerde yer alan sadaka vermek, dua ve oruç gibi ibadetleri düşünerek örnekler vererek aramızda konuşalım.
GÖSTERİŞTEN UZAK BİR İBADET
İsa Mesih konuşmasına Yahudilerin üç ana ibadetini eleştirerek devam eder: sadaka vermek, dua etmek ve oruç tutmak. Bu konuları ele almadan önce birinci ayette tüm hepsini kapsayacak bir giriş yapar: “Doğruluğunuzu insanların gözü önünde gösteriş amacıyla sergilemekten kaçının”. Üç konuya da bakarsak hepsinde de bu gösteriş problemini bulmamız mümkündür.
Sadaka verirken öyle büyük bir gösterişe giriyorlardı ki İsa bunu “borazan çaldırmak” ifadesiyle betimler. Sadaka vermek merhametin bir göstergesidir. Başkalarının ihtiyaçlarını görüp onları tamamlamaya çalışmaktır. Bu bir önceki paragrafta açıklanan sevgiyle paraleldir. Öyle ki sevgi gösterişten uzaktır. Öyle vermeli ki insan, başkalarına göstermemekten de öte, kendisinden bile saklamalıdır.
İkinci ibadet duadır. Dua için de aynı gösterişli davranışların eleştirildiğini okuyoruz. İkiyüzlüler gibi olmayın der İsa. İkiyüzlülerin en büyük özellikleri herkesin göreceği şekilde dua etmeleri ve sürekli aynı şeyleri tekrar etmeleridir. Oysa İsa Mesih’in istediği, çocuklarıyla baş başa kalmak ve içten bir şekilde onlarla konuşmaktır. İç oda diye çevrilen kelime Eski Yunancada “depo kiler” gibi bir odayı tarif eder. Kimsenin olmadığı, kimsenin onları göremeyeceği, gösterişin olmadığı bir yer.
Her iki taraf için ödül vardır ve ikiyüzlüler ödüllerini almışlardır; bu dünyada. Ama içtenlikle dua edenler Tanrı’nın ta kendisi tarafından ödüllendirileceklerdir. İsa Mesih nasıl dua etmeleri gerektiğini de öğrencilerine öğretir.
Orucu Eski Antlaşma’da özellikle yas günlerinde, insanların Tanrı’nın önünde alçalmak istediklerinde yaptıkları bir eylem olarak görürüz. İsa Mesih’in kendisinin de vaftiz olduktan sonra çölde kırk gün boyunca oruç tuttuğunu okuyoruz. Eski Antlaşma’daki oruçla ilgili en etkileyici bölüm Yeşaya 58’dir. Orada da Tanrı beklediği gerçek orucun tarifini yapar, İsrail’i eleştirir.
Burada yine İsa Mesih dua öğretisinde olduğu gibi ikiyüzlülüğü reddeder. Oruç tutanların bunu herkesin bilmesini istedikleri için kendilerine perişan bir görünüm verdiklerini okuyoruz. Aslında oruç çok gerekmediği sürece bir başkasının bilemeyeceği bir şeydir. Ama bunu bile herkesin bileceği şekle sokmak mümkün. Duada olduğu gibi, ödüller ibadeti gizli yapan içten kişiler içindir.
SİZ ONLARA BENZEMEYİN
Bu bölümde bu öğretileri hayatımıza alma konusunda iki farklı çalışma bulacaksınız.
İlki, aşağıda metinde geçen üç ibadetin İsa Mesih tarafından eleştirilen hem de olması gereken yönlerinin anlatıldığı çalışma. Çalışmanın bu bölümünde İsa Mesih’in Ferisilere yaptığı eleştirileri kendimize yönlendirip özeleştiri yapalım.
Sadaka Vermekle ilgili aşağıda yer alan eleştirilerin sizde olup olmadığını düşünün. Grupla paylaşmazsanız bile dürüst bir şekilde kendinizi sınayabilirsiniz.
- Herkesin görebileceği şekilde vermek
- İnsanların övgüsünü kazanmaya çalışmak
Bu eleştirilerin karşısında bir iyiliği, vermeyi düşündüğünüz bir yardımı nasıl gizlice yapabileceğinizi düşünelim.
Dua Etmekle ilgili eleştirileri okuduktan sonra özellikle topluluk içindeki dua zamanlarınızı düşünün. Böyle gösteriş yapma tutumu olup olmadığını kendinize sorun.
- Herkesin görebileceği şekilde dua etmek
- Yüksek sesle ve sürekli aynı şeyleri tekrar etmek.
İsa Mesih bize bunların karşısında ne yapmamız gerektiğini açıklar: iç odamıza çekilmek, gizlide Rab’le konuşmak.
Bu eleştiri yüksek sesle topluluk içinde dua etmemizi değil, yürek tutumumuzu eleştirmektedir. Bunu iyi bir şekilde anlamamız gerekir.
İkinci çalışmamız oruçla ilgili. Oruçla ilgili eleştiri duayla hemen hemen aynıdır. Ancak oruç ibadetiyle ilgili başka bir noktaya daha değinelim:
Oruç tutma ibadeti konusunda ne düşünüyorsunuz?
Genelde oruç tutmak düzenli bir ibadet halinde değildir.
Oruç tutmakta neden zorlanıyorsunuz? Birlikte cevaplandıralım.
UYGULAMA
Bu hafta bu konuda şöyle bir uygulama yapabiliriz:
Bu hafta bir gün seçelim. Bu gün içinde oruç tutmayı deneyelim.
Eğer varsa günlüğünüze bu deneyim hakkında duygu ve düşüncelerinizi yazabilir, bir sonraki çalışmada grubunuzla paylaşabilirsiniz.
• Bu dersten öğrendiklerinizi kendi cümlelerinizle, kendi çiziminizle, hatta kendi şiirinizle ifade edebilirsiniz.
Resimlerin telif hakkı: Shutterstock (www.shutterstock.com) veya kamu malı.